«Μα Έλα Να Παίξουμε….!» Φράση που
έχουμε πει πολλές φορές ως παιδιά και που έχουμε ακούσει ως ενήλικες.
Το παιχνίδι, για τους περισσότερους
από εμάς είναι η δραστηριότητα με την οποία ασχολείται το παιδί κατά τον
ελεύθερο χρόνο του για να διασκεδάσει. Δεν είναι καθήκον ή εργασία με την οποία
το παιδί «πρέπει» να ασχοληθεί και επομένως δεν έχει υποχρεωτικό
χαρακτήρα, αντιθέτως θα πρέπει να είναι ευχάριστο και αρεστό
στο παιδί (και όχι απαραίτητα σε εμάς).
Ο σημερινός τρόπος ζωής, συχνά δεν επιτρέπει στους γονείς και τους
ενήλικες γενικότερα να παίξουν με τα παιδιά όσο θα ήθελαν. Πέραν του ότι έχουν
περιορισμένο χρόνο και αυξημένες υποχρεώσεις και το πρόγραμμα των παιδιών είναι γεμάτο με
δομημένες δραστηριότητες, με αποτέλεσμα να μην υπάρχει χρόνος για χαλάρωση και
ψυχαγωγία. Είναι σημαντικό και για τις δυο πλευρές να περνάνε μαζί ευχάριστο
και δημιουργικό χρόνο χτίζοντας παράλληλα μια καλή σχέση και
απολαμβάνοντας τα οφέλη του παιχνιδιού με το οποίο έχουν επιλέξει να
ασχοληθούν.
Σε κάθε ηλικιακό στάδιο, το παιχνίδι
αποτελεί απαραίτητη απασχόληση για το παιδί, αφού έχει πολύ σημαντικό ρόλο στη γενικότερη
ανάπτυξή του (συναισθηματική, κινητική, γνωστική, γλωσσική, κοινωνικοποίηση
κλπ) και στη διαμόρφωση της προσωπικότητάς και της ταυτότητάς του. Με το
παιχνίδι, το παιδί ανακαλύπτει το περιβάλλον και τον εαυτό του και βελτιώνει
δεξιότητες, όπως είναι η φαντασία, η συγκέντρωση, η αυτοπεποίθηση, η
ανεξαρτησία, η δημιουργικότητα, ενώ παράλληλα μέσω αυτού απελευθερώνει την
ενέργειά του. Το παιχνίδι δηλαδή λειτουργεί ως μηχανισμός ρύθμισης του άγχους.
Επιπλέον, μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως ένα πολύτιμο εργαλείο μάθησης αφού βοηθά το παιδί να αντιλαμβάνεται τον κόσμο ως ένα οργανωμένο σύνολο και ταυτόχρονα επιτρέπει στον ενήλικα να του μεταδώσει βασικές αλήθειες και πληροφορίες κάνοντας τη μάθηση διασκέδαση. Μέσα από αυτό το παιδί μπορεί από πολύ μικρή ηλικία να εκφράζει τι πραγματικά εννοεί, πώς βλέπει την καθημερινότητά του και τι αισθάνεται. Αυτός είναι και ένας από τους βασικότερους λόγους για τον οποίο το παιχνίδι χρησιμοποιείται και ως μέσο θεραπείας..
Επιπλέον, μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως ένα πολύτιμο εργαλείο μάθησης αφού βοηθά το παιδί να αντιλαμβάνεται τον κόσμο ως ένα οργανωμένο σύνολο και ταυτόχρονα επιτρέπει στον ενήλικα να του μεταδώσει βασικές αλήθειες και πληροφορίες κάνοντας τη μάθηση διασκέδαση. Μέσα από αυτό το παιδί μπορεί από πολύ μικρή ηλικία να εκφράζει τι πραγματικά εννοεί, πώς βλέπει την καθημερινότητά του και τι αισθάνεται. Αυτός είναι και ένας από τους βασικότερους λόγους για τον οποίο το παιχνίδι χρησιμοποιείται και ως μέσο θεραπείας..
Διασφαλίζοντας ότι στο πρόγραμμα του παιδιού
σας υπάρχει αρκετός χρόνος για παιχνίδι, το βοηθάτε να αναπτυχθεί σωστά. Ένας
τρόπος για να βρεθεί αρκετός χρόνος για παιχνίδι είναι να το ενσωματώσετε στο
εβδομαδιαίο πρόγραμμα του παιδιού, παραχωρώντας αρκετό χρόνο ώστε να μπορέσει να
στήσει το σενάριο του παιχνιδιού, να αναλάβει ρόλους, να ετοιμάσει τα διάφορα
βοηθητικά αντικείμενα, να αποφασίσει πώς θα προχωρήσει κ.τ.λ.
Ο ενήλικας
πρέπει να παροτρύνει το παιδί, ανάλογα με την ηλικία του, να εξερευνά το
περιβάλλον, τις σκέψεις και τα συναισθήματά του μέσα από το παιχνίδι,
φροντίζοντας παράλληλα να δημιουργήσει μια θετική ατμόσφαιρα.
Ο σχεδιασμός ενός παιχνιδιού θα πρέπει να γίνεται με επίκεντρο το παιδί, τα ενδιαφέροντά και τις ανάγκες του, ενώ ο ενήλικας μπορεί να το ακολουθήσει στο παιχνίδι του, χωρίς να το πιέζει ή να το κάνει να αισθάνεται ότι κάνει κάτι λάθος. Έτσι, μπορούμε να προτείνουμε στο παιδί 2 ή 3 παιχνίδια (υλικά ή φανταστικά) προκειμένου να επιλέξει εκείνο με το οποίο θα ασχοληθούμε. Τα παιχνίδια αυτά θα πρέπει να είναι ενδιαφέροντα τόσο για το παιδί , όσο και για τον ίδιο τον ενήλικα, για να μη βαρεθεί και να έχει κίνητρο να ασχοληθεί με αυτό, να ανταποκρίνεται στις ικανότητες και τις ανάγκες της ηλικίας του παιδιού, να ερεθίζει τη φαντασία του και να μην την περιορίζει και να έχει ως σκοπό την ευχαρίστηση των συμμετεχόντων. Ακόμα, το παιχνίδι δε θα πρέπει να διαρκεί περισσότερη ώρα από εκείνη που μπορεί να συγκεντρωθεί το παιδί ενώ θα πρέπει να δίνουμε στο παιδί το περιθώριο να επιλέξει μια διαφορετική δραστηριότητα όταν βαρεθεί και να μην το πιέζουμε να συνεχίσει να ασχολείται με την ίδια.
Ο σχεδιασμός ενός παιχνιδιού θα πρέπει να γίνεται με επίκεντρο το παιδί, τα ενδιαφέροντά και τις ανάγκες του, ενώ ο ενήλικας μπορεί να το ακολουθήσει στο παιχνίδι του, χωρίς να το πιέζει ή να το κάνει να αισθάνεται ότι κάνει κάτι λάθος. Έτσι, μπορούμε να προτείνουμε στο παιδί 2 ή 3 παιχνίδια (υλικά ή φανταστικά) προκειμένου να επιλέξει εκείνο με το οποίο θα ασχοληθούμε. Τα παιχνίδια αυτά θα πρέπει να είναι ενδιαφέροντα τόσο για το παιδί , όσο και για τον ίδιο τον ενήλικα, για να μη βαρεθεί και να έχει κίνητρο να ασχοληθεί με αυτό, να ανταποκρίνεται στις ικανότητες και τις ανάγκες της ηλικίας του παιδιού, να ερεθίζει τη φαντασία του και να μην την περιορίζει και να έχει ως σκοπό την ευχαρίστηση των συμμετεχόντων. Ακόμα, το παιχνίδι δε θα πρέπει να διαρκεί περισσότερη ώρα από εκείνη που μπορεί να συγκεντρωθεί το παιδί ενώ θα πρέπει να δίνουμε στο παιδί το περιθώριο να επιλέξει μια διαφορετική δραστηριότητα όταν βαρεθεί και να μην το πιέζουμε να συνεχίσει να ασχολείται με την ίδια.
Βρείτε λοιπόν λίγο χρόνο και
πείτε στα παιδιά γύρω σας «Έλα να παίξουμε», γιατί συχνά, και οι μεγάλοι το
έχουν ανάγκη! Βγάλτε τα παιδιά έξω για
να παίξουν. Είναι για όλους ένας πολύ ωραίος τρόπος για να περάσουν τη μέρα
τους! Σκεφτείτε πόσο όμορφα αισθανόμαστε όταν συμμετέχουμε σε κάτι που απολαμβάνουμε
πραγματικά. Αυτό είναι και το νόημα του παιχνιδιού… η ψυχαγωγία. Άλλωστε, οι
υποχρεώσεις δεν τελειώνουν ποτέ…!
Βαρβάρα Γρηγοράκη
Εργοθεραπεύτρια
Υπεύθυνη "Μεγαλώνω"
Κέντρο για το Παιδί & την Οικογένεια
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου